De meeste discussies over AI en privacy gaan over de AVG. Voor een aantal beroepsgroepen is dat niet eens de eerste vraag. Advocaten, notarissen en zorgverleners hebben een geheimhoudingsplicht die losstaat van de AVG, met eigen regels en eigen gevolgen bij overtreding.
Twee aparte verplichtingen met twee aparte toezichthouders
De AVG beschermt persoonsgegevens en wordt gehandhaafd door de Autoriteit Persoonsgegevens. De geheimhoudingsplicht van een advocaat volgt uit de Advocatenwet, beschermt de vertrouwensrelatie met de cliënt en wordt gehandhaafd via het tuchtrecht van de Nederlandse Orde van Advocaten. Voor zorgverleners geldt iets vergelijkbaars met het medisch beroepsgeheim.
Een schending van de geheimhoudingsplicht is niet automatisch ook een datalek in de zin van de AVG, en omgekeerd. Wie als advocaat een deel van een cliëntdossier in een publieke chatbot plakt, kan los van elke AVG-vraag al de geheimhoudingsplicht schenden. Vertrouwelijke informatie is dan gedeeld met een partij die daar geen recht op had. Meer is er niet voor nodig.
Snelheid maakt het risico onzichtbaar
Het verleidelijke aan een chatbot is de snelheid. Een dossier samenvatten of een ingewikkelde clausule laten uitleggen kost seconden in plaats van een halfuur. Door diezelfde snelheid valt nauwelijks op dat er zojuist vertrouwelijke informatie buiten de eigen controle is gebracht.
Voor een advocaat of notaris is dit meer dan een compliance-risico. De geheimhoudingsplicht is de basis waarop een cliënt bereid is alles te delen wat relevant is voor zijn zaak. Eén onbedachtzame actie met een publieke AI-tool ondermijnt die basis, ook als er nooit een daadwerkelijk lek aan het licht komt.
AI gebruiken zonder derde partij in het proces
AI vermijden is daarvoor niet nodig. Het werk dat AI sneller maakt blijft net zo waardevol voor een advocaten- of notariskantoor als voor elke andere organisatie. De oplossing is een AI-systeem waarbij de vraag "deel ik dit nu met een derde partij" niet meer speelt, omdat er geen derde partij in het proces zit.
KennisKluis draait volledig binnen het eigen kantoor: een geoptimaliseerde mini-computer met AI-chip plus een softwaresuite, zonder cloud en zonder data-uitstroom. De AVG-kant wordt daar makkelijker van, en voor deze beroepsgroepen weegt zwaarder dat de geheimhoudingsplicht niet meer in het geding komt. Er is geen buitenstaander om informatie mee te delen.
Dit artikel geeft algemene achtergrondinformatie en is geen juridisch advies. De precieze reikwijdte van geheimhoudingsplicht en tuchtrecht verschilt per beroepsgroep. Raadpleeg bij twijfel de eigen beroepsorganisatie of een gespecialiseerde jurist.